Minister sprawiedliwości Rita Tamašunienė: zmiany demograficzne to kompleksowe wyzwanie, które wymaga systemowych rozwiązań
Minister sprawiedliwości Rita Tamašunienė podczas narady rządowej podkreśliła, że zmiany demograficzne są dziś jednym z najważniejszych tematów dotyczących przyszłości państwa i wpływają na wszystkie obszary życia publicznego.
„Raport Zgromadzenia Parlamentarnego OECD za 2025 r. identyfikuje zmiany demograficzne jako megatrend, który wpływa na gospodarkę, rynek pracy, systemy emerytalne i opieki zdrowotnej, rozwój regionalny, migracje, a nawet bezpieczeństwo narodowe. Oznacza to, że reakcja nie może być fragmentaryczna, lecz kompleksowa” – mówi Tamašunienė.
Zdaniem minister, państwo powinno podejmować ukierunkowane, długofalowe i skoordynowane działania. Podkreśliła, że niezbędne są dalekosiężne środki gospodarcze: podatki przyjazne rodzinom, przystępne cenowo mieszkania, dostępna opieka nad dziećmi, realne zachęty dla rodziców. „Edukacja i polityka publiczna muszą przyczyniać się do przywrócenia pozytywnego wizerunku rodziny, macierzyństwa i ojcostwa w społeczeństwie. Same środki ekonomiczne nie wystarczą – jeśli nie zmieni się otoczenie kulturowe, nie będzie możliwe zwiększenie wskaźnika urodzeń” – powiedziała minister.
Ocena wpływu demograficznego – dla każdej decyzji
W obliczu głębokiego kryzysu demograficznego każda decyzja państwa musi być oceniana pod kątem jej wpływu na wskaźniki urodzeń i demografię. Ministerstwo Sprawiedliwości proponuje uzupełnienie formularza noty wyjaśniającej o wymóg przedstawienia wpływu planowanej regulacji prawnej na demografię w państwie lub regionie. „Prowadzimy obecnie fragmentaryczną politykę demograficzną i ustawodawczą. Różne ministerstwa inwestują w poszczególne zmiany w aktach prawnych w ramach swoich kompetencji, ale konieczne jest spojrzenie na całość, a zmiany należy oceniać z uwzględnieniem wskaźników demograficznych” – powiedziała Tamašunienė.
Większe ulgi dla młodych rodzin
Ministerstwo Sprawiedliwości przedłożyło do uzgodnienia nowelizacje aktów prawnych, które mają na celu zwiększenie dostępności mieszkań dla młodych rodzin, zwłaszcza w regionach.
„Jedną z najważniejszych propozycji jest podwyższenie progu wartości nieruchomości z 87 do 120 tys. euro, do którego młode rodziny byłyby zwolnione z opłaty notarialnej za zatwierdzenie transakcji hipotecznej. Pozwoli to na realne poszerzenie kręgu beneficjentów w regionach” – powiedziała minister.
Proponowane jest również zwiększenie ulg w opłatach notarialnych w przypadku refinansowania. Oczekuje się, że ulga w opłatach w przypadku refinansowania kredytów mieszkaniowych wzrośnie z 30 do 50 procent. Pomogłoby to rodzinom zmniejszyć obciążenie finansowe i dostosować się do zmieniających się warunków ekonomicznych.
Propozycje dotyczące „wakacji kredytowych” i ochrony osób w trudnej sytuacji życiowej
Ministerstwo przedstawiło również Rządowi projekt nowelizacji kodeksu postępowania cywilnego, który ma umożliwić wdrożenie orzeczenia Sądu Konstytucyjnego.
„Proponujemy wyraźne zaznaczenie, że tzw. „wakacje kredytowe” nie będą miały zastosowania w przypadkach, gdy windykacja prowadzona jest z tytułu alimentów lub uszczerbku na zdrowiu. W takich przypadkach najważniejsza jest ochrona osób w trudnej sytuacji życiowej” – zauważyła Tamašunienė.
Skupienie się na mediacji i zapobieganiu konfliktom rodzinnym
We współpracy ze środowiskiem mediatorów planowany jest projekt edukacji prawnej w dużych samorządach, ukierunkowany na rozwiązywanie problemów rodzinnych poprzez dialog.
„Dążymy do tego, by konflikty były rozwiązywane możliwie najwcześniej – zanim trafią do sądu. Mediacja pomaga w utrzymaniu dialogu i często ratuje rodziny w chwilach kryzysu” – mówi minister.
Projekt ma na celu wzmocnienie kompetencji specjalistów i rozbudowę sieci mediatorów w regionach.
Więcej wiadomości: 26-03-2026
Powiązane wiadomości:
Minister sprawiedliwości Rita Tamašunienė: Ukraina ma i będzie miała silne wsparcie ze strony Litwy
Rita Tamašunienė: Mniejszości narodowe są siłą naszego państwa